లంచం తీసుకుంటూ పట్టుబడిన అధికారులు, ఆదాయానికి మించిన ఆస్తుల కేసుల్లో నిందితులుగా ఉన్న ప్రభుత్వ ఉద్యోగులపై నమోదైన కేసుల్లో కీలక పరిణామం చోటుచేసుకుంది. తెలంగాణలో 2023 నుంచి కనీసం 20 ఏసీబీ కేసులు మూసివేతకు గురయ్యాయని, ఆయా కేసుల్లో ప్రాసిక్యూషన్‌కు ప్రభుత్వం అనుమతి ఇవ్వకపోవడంతో శాఖాపరమైన విచారణలకే పరిమితమయ్యారని టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా సెప్టెంబర్ 29, 2026న ప్రచురించిన కథనం వెల్లడించింది. ఈ వ్యవహారం అవినీతి నిరోధక చర్యలపై ప్రశ్నలు లేవనెత్తుతోంది.
కోర్టు విచారణకు బదులుగా శాఖాపరమైన చర్యలేనా?
అవినీతి నిరోధక శాఖ (ఏసీబీ) అధికారులు లంచం తీసుకుంటున్నారని ఆరోపణలు ఎదుర్కొన్న పలువురిపై ట్రాప్ కేసులు నమోదు చేశారు. మరికొందరు ప్రభుత్వ అధికారులు ఆదాయానికి మించిన ఆస్తులు కలిగి ఉన్నారనే ఆరోపణలపై కేసులు ఎదుర్కొన్నారు. అయితే, కొన్ని కేసుల్లో విచారణ పూర్తయిన తర్వాత ప్రాసిక్యూషన్‌కు అవసరమైన ప్రభుత్వ అనుమతి లభించకపోవడంతో, ఏసీబీ కోర్టులో కేసులు ముగిసినట్లు వార్తా కథనాలు పేర్కొన్నాయి.
కనీసం ఐదు ట్రాప్ కేసులు కూడా ఈ జాబితాలో ఉన్నట్లు సమాచారం. ప్రభుత్వ ఉద్యోగులపై శాఖాపరమైన విచారణ జరపడం ఒక చర్య కాగా, నేరారోపణలపై క్రిమినల్ కోర్టులో విచారణ జరగడం మరో ప్రక్రియ. శాఖాపరమైన చర్యలు తీసుకున్నంత మాత్రాన నేరం నిరూపితమైనట్లూ కాదు, కోర్టులో నేర విచారణ జరిగినట్లూ కాదు.
వడ్డే సురేందర్ కేసులో ఏం జరిగింది?
మహబూబ్‌నగర్ మాజీ మున్సిపల్ కమిషనర్ వడ్డే సురేందర్ కేసు ఈ వ్యవహారంలో ప్రస్తావనకు వచ్చింది. 2020 అక్టోబర్ 22న క్లోరినేషన్ ప్లాంట్‌కు సంబంధించిన కొటేషన్లను కలెక్టర్ ఆమోదం కోసం పంపించడం, వర్క్ ఆర్డర్ జారీ చేయడం వంటి పనుల కోసం కాంట్రాక్టర్ నుంచి రూ.1.65 లక్షల లంచం తీసుకుంటున్న సమయంలో ఏసీబీ అధికారులు ఆయనను పట్టుకున్నారని వార్తా కథనం పేర్కొంది.
దర్యాప్తు అనంతరం అవినీతి నిరోధక చట్టం కింద ప్రాసిక్యూషన్‌కు అనుమతి ఇవ్వాలని ఏసీబీ ఉన్నతాధికారులు ప్రభుత్వాన్ని కోరినట్లు సమాచారం. అయితే, మున్సిపల్ అడ్మినిస్ట్రేషన్ అండ్ అర్బన్ డెవలప్‌మెంట్ శాఖ 2025 ఫిబ్రవరి 27న ప్రాసిక్యూషన్‌కు అనుమతి ఇవ్వకుండా శాఖాపరమైన చర్యలకే మొగ్గు చూపినట్లు కథనం వెల్లడించింది. అదే నిర్ణయాన్ని 2025 డిసెంబర్‌లో మరోసారి పునరుద్ఘాటించినట్లు పేర్కొంది.
తదనంతరం ఏసీబీ అధికారులు కేసు మూసివేతకు సంబంధించిన నివేదికను కోర్టు ముందుంచగా, హైదరాబాద్‌లోని ఏసీబీ ప్రత్యేక న్యాయస్థానం 2026 ఆగస్టు 14న ఈ కేసును మూసివేసినట్లు నివేదిక తెలిపింది.
మరో ఐదు ట్రాప్ కేసులూ మూసివేత
వార్తా కథనం ప్రకారం, లైన్ ఇన్‌స్పెక్టర్ జి. ప్రభాకర్ రావు, జూనియర్ లైన్‌మన్ ఎం. సతీష్ కుమార్, మాజీ సూర్యాపేట రూరల్ ఎస్‌ఐ ఎన్. లావకుమార్, టీజీఎస్‌పీడీసీఎల్ ఏడీ బి. చరణ్ సింగ్, మాజీ వెల్దండ తహసీల్దార్ జి. సైదులు కేసులు కూడా ఈ జాబితాలో ఉన్నాయి.
ఈ కేసుల్లో లంచం తీసుకున్నారనే ఆరోపణలపై ఏసీబీ చర్యలు తీసుకోగా, ప్రాసిక్యూషన్‌కు అనుమతి లభించకపోవడంతో 2025 జూలై నుంచి 2026 జనవరి మధ్య కేసులు మూసివేతకు గురైనట్లు కథనం పేర్కొంది.
అలాగే, ఆదాయానికి మించిన ఆస్తుల ఆరోపణలతో నమోదైన కొన్ని కేసులు కూడా ఇదే విధంగా ముగిశాయని సమాచారం.
ఉన్నతాధికారుల ఆస్తుల కేసులపైనా ప్రభావం
మాజీ హెచ్‌ఎండీఏ ప్లానింగ్ డైరెక్టర్ కె. పురుషోత్తం రెడ్డిపై 2018లో ఆదాయానికి మించిన ఆస్తుల కేసు నమోదైందని, అదే ఏడాది ఆయనను ఏసీబీ అరెస్టు చేసిందని వార్తా కథనం పేర్కొంది. ప్రభుత్వ శాఖ శాఖాపరమైన విచారణకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వడంతో, ఏసీబీ ప్రత్యేక న్యాయస్థానం 2025 నవంబర్ 11న ఆయనకు సంబంధించిన ఎఫ్‌ఐఆర్‌ను మూసివేసినట్లు తెలిపింది.
మాజీ ఇన్సూరెన్స్ మెడికల్ సర్వీసెస్ జాయింట్ డైరెక్టర్ కె. పద్మ, ఏసీపీ వై. నరసింహారెడ్డి, పంచాయతీరాజ్ డిప్యూటీ ఎగ్జిక్యూటివ్ ఇంజినీర్ బి. సుదర్శన్ రెడ్డి తదితరులపై నమోదైన ఆదాయానికి మించిన ఆస్తుల కేసులు కూడా ఇదే తరహాలో ముగిసినట్లు కథనం పేర్కొంది.
శాఖాపరమైన విచారణ అంటే ఏమిటి?
ప్రభుత్వ ఉద్యోగిపై శాఖాపరమైన విచారణ నిర్వహించడం అంటే, అతను లేదా ఆమె విధుల్లో నిబంధనలు ఉల్లంఘించారా అనే అంశాన్ని సంబంధిత శాఖ పరిశీలించడం. విచారణ ఫలితాలు, వర్తించే సర్వీస్ నిబంధనల ఆధారంగా హెచ్చరిక, ఇంక్రిమెంట్ల నిలిపివేత, పదోన్నతిపై ప్రభావం, సస్పెన్షన్ లేదా ఇతర క్రమశిక్షణ చర్యలు ఉండవచ్చు. తీవ్రమైన సందర్భాల్లో నిబంధనల ప్రకారం ఉద్యోగం నుంచి తొలగింపు కూడా సాధ్యమే.
అయితే, శాఖాపరమైన విచారణను క్రిమినల్ కోర్టు విచారణతో సమానంగా చూడలేం. ఒక ఉద్యోగిపై శాఖాపరమైన చర్య తీసుకున్నారనే కారణంతోనే అవినీతి ఆరోపణలు నిరూపితమయ్యాయని చెప్పలేం. అదే విధంగా, క్రిమినల్ కేసు మూసివేయబడిందంటే ఆరోపణలు తప్పని కోర్టు తేల్చిందని కూడా స్వయంచాలకంగా అర్థం కాదు. కేసు మూసివేతకు సంబంధించిన కోర్టు ఉత్తర్వులు, దర్యాప్తు నివేదికలు, ప్రభుత్వ నిర్ణయాల ఆధారంగా ప్రతి కేసును విడిగా పరిశీలించాలి.
కేసులు మూసివేతతో అవినీతిపై ఎలాంటి ప్రభావం?
ప్రభుత్వ ఉద్యోగులపై లంచం, అక్రమ ఆస్తుల ఆరోపణలు వచ్చినప్పుడు సమర్థవంతమైన దర్యాప్తుతో పాటు చట్టప్రకారం బాధ్యత నిర్ధారణ జరగాలనే ప్రజల ఆశ ఉంటుంది. ప్రాసిక్యూషన్‌కు అనుమతి నిరాకరించి, కేసులు కోర్టులో విచారణకు వెళ్లకుండా ముగిసినప్పుడు ప్రభుత్వ నిర్ణయాల పారదర్శకతపై ప్రశ్నలు తలెత్తడం సహజం.
ఇలాంటి నిర్ణయాలు అవినీతిని నిరోధించే వ్యవస్థపై ప్రజల నమ్మకాన్ని ప్రభావితం చేయవచ్చని విమర్శకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. అయితే, ఈ 20 కేసుల్లో ప్రతి ఒక్కటి ఎందుకు మూసివేశారు, సంబంధిత శాఖలు ఏ కారణాలు చూపాయి, నిందితులపై ఎలాంటి తుది క్రమశిక్షణ చర్యలు తీసుకున్నారు అనే వివరాలు అధికారిక రికార్డుల ఆధారంగా పరిశీలించాల్సి ఉంది.
ప్రభుత్వం ప్రాసిక్యూషన్‌కు అనుమతి నిరాకరించిన కారణాలపై సమగ్ర వివరణ ఇవ్వడం, కేసుల వారీగా తీసుకున్న నిర్ణయాలను వెల్లడించడం, చట్టప్రకారం బాధ్యతను నిర్ధారించడం ఈ వివాదంలో కీలక అంశాలుగా మారాయి.
ముఖ్యమైన ప్రశ్న: అవినీతి ఆరోపణలు ఎదుర్కొంటున్న అధికారులపై శాఖాపరమైన చర్యలతోనే సరిపెట్టాలా? లేక ఆధారాలు, చట్టపరమైన నిబంధనలు అనుమతించిన చోట క్రిమినల్ విచారణ కూడా కొనసాగాలా? ఈ ప్రశ్నకు సమాధానం ప్రతి కేసులోని వాస్తవాలు, ప్రభుత్వ నిర్ణయాలు, కోర్టు ఉత్తర్వుల ఆధారంగానే రావాలి.
