“రైతు రాజు” అని చెప్పే ప్రభుత్వాల మాటలు ఒకవైపు ఉంటే.. నేల మీద రైతుల పరిస్థితి మాత్రం రోజురోజుకూ దారుణంగా మారుతోందనే ఆవేదన గ్రామాల్లో బలంగా వినిపిస్తోంది. ఎరువుల కోసం ఒక లైన్, డీజిల్ కోసం మరో లైన్, గ్యాస్ కోసం ఇంకో లైన్.. చివరికి రైతు జీవితమంతా లైన్లలోనే గడుస్తోందని రైతులు ఆగ్రహం వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
వ్యవసాయం చేయాలంటే పెట్టుబడులు పెరుగుతున్నాయి. డీజిల్ ధరలు, ఎరువుల ధరలు, విత్తనాల ఖర్చులు అన్నీ ఆకాశాన్ని అంటుతున్నాయి. కానీ రైతుకు వచ్చే ఆదాయం మాత్రం పెరగడం లేదని రైతులు చెబుతున్నారు. ఒకవైపు అప్పులు, మరోవైపు పంట నష్టాలు.. ఈ రెండింటి మధ్య రైతు పూర్తిగా నలిగిపోతున్న పరిస్థితి కనిపిస్తోంది.
ప్రభుత్వాలు ఎన్నికల సమయంలో “రైతు రాజు” అంటూ హామీలు ఇస్తున్నాయని, కానీ ఎన్నికలు ముగిసిన తర్వాత రైతుల కష్టాలను పట్టించుకోవడం లేదని పలువురు రైతులు మండిపడుతున్నారు. రైతు రుణమాఫీ, రైతు భరోసా వంటి పథకాలపై కూడా అసంతృప్తి వ్యక్తమవుతోంది. “లక్ష రూపాయల రుణమాఫీ అన్నారు.. కానీ పూర్తిగా కాలేదు”, “రైతు భరోసా డబ్బులు సమయానికి రావడం లేదు” అంటూ రైతులు ప్రశ్నిస్తున్నారు.
గ్రామాల్లో ఇప్పుడు మరో దారుణ పరిస్థితి కూడా కనిపిస్తోంది. ఒకప్పుడు రైతులు కలిసి పని చేసుకునేవారు. కానీ ఇప్పుడు ఎరువులు, డీజిల్, నీటి సమస్యల కారణంగా రైతుల మధ్యే గొడవలు జరిగే పరిస్థితి వస్తోందని చెబుతున్నారు. “రైతు రైతుతోనే కొట్టుకునే పరిస్థితి వచ్చింది” అని పలువురు ఆవేదన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
ఇంధన ధరల పెరుగుదల రైతులపై మరింత భారం మోపుతోంది. ట్రాక్టర్లు నడపాలంటే డీజిల్ ఖర్చు భారీగా పెరిగింది. బోర్లు, మోటార్లు, వ్యవసాయ పనులన్నీ ఖర్చుతో కూడుకున్నవిగా మారాయి. దీనికి తోడు గ్యాస్ ధరలు, నిత్యావసర వస్తువుల ధరలు పెరగడంతో గ్రామీణ కుటుంబాల జీవనం మరింత కష్టమవుతోంది.
“మేము ఓట్లు వేసి గెలిపించుకున్నాం.. కానీ ఇప్పుడు మాకు మిగిలింది బాధే” అనే భావన చాలా మంది రైతుల్లో కనిపిస్తోంది. ఎన్నికల సమయంలో ఇచ్చిన హామీలు అమలు కాకపోవడం, పంటలకు గిట్టుబాటు ధరలు లేకపోవడం, సరైన మద్దతు లేకపోవడం వల్ల రైతుల్లో తీవ్ర నిరాశ పెరుగుతోంది.
రైతు సమస్యలను కేవలం రాజకీయ విమర్శలకే పరిమితం చేయకుండా, నేలస్థాయిలో పరిష్కారాలు తీసుకురావాలని రైతు సంఘాలు డిమాండ్ చేస్తున్నాయి. ఎరువులు, డీజిల్, విద్యుత్, నీటి సరఫరా వంటి ప్రాథమిక అంశాల్లో రైతులకు ఇబ్బందులు లేకుండా చూడాలని కోరుతున్నారు.
వ్యవసాయం దేశానికి వెన్నెముక అని చెప్పే ప్రభుత్వాలు నిజంగా రైతు సంక్షేమంపై దృష్టి పెట్టాలని, లేదంటే గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థ పూర్తిగా దెబ్బతింటుందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
